Nintendo Entertainment System – Wirtualne Muzeum Gier Wideo

Ta strona w budowie jest częścią projektu Wirtualnego Muzeum Gier Wideo. Wraz z napływem elementów ekspozycji będzie ona rozwijana o dodatkowe segmenty.

Pierwotny model konsoli NES. Wydanie brytyjskie - "NES VERSION".
Użyj myszki, by obracać konsolę
Animacja © 2014 arhn.eu
Konsola NES, model NES-101
Konsola NES, model NES-101. Potocznie nazywana "toploaderem".

Nintendo Entertainment System

Producent: Nintendo
Premiera US: 1985-1986
Premiera EU: 09.1986
Konsola nie miała swojej polskiej premiery
Gry na platformę: ~1 300
Cena w dniu premiery: $199
Sprzedaż: ~61,9 mln konsol

Modele Urządzenia

Fotografia 360: Nintendo Entertainment System NES-101

O konsoli

Nintendo Entertainment System (NES) to międzynarodowa wersja urządzenia, które w Japonii, w zmodyfikowanej formie sprzedawane było pod nazwą Famicom (Nintendo Family Computer). Konsola ta trafiła do sprzedaży na rynku amerykańskim 18 listopada 1985 roku. Dostępna była wtedy w dwóch zestawach: tańszym, bo kosztującym $199 pakiecie „Control Deck” na który składały się: gra Super Mario Bros., dwa kontrolery oraz konsola; a także droższym, wartym $249 „Deluxe Set” zawierającym prócz powyższych akcesoriów także dwa dodatkowe – robota R.O.B. oraz pistoletopodobny kontroler „Zapper” – oraz dwie gry: Gyromite i Duck Hunt. W Stanach Zjednoczonych NES szybko zyskał zaufanie graczy, stając się jedną z najlepiej sprzedających się konsol w tym kraju i zdecydowanym liderem sprzedaży wśród konsol tej generacji.

W Europie premiera urządzenia rozdzielona została na fazy. Najpierw, w 1986 roku, produkt dotarł do zachodniej części Europy z wyłączeniem Włoch. Tam, a także do Wielkiej Brytanii, Irlandii, Australii i Nowej Zelandii trafił dopiero w 1987 roku i początkowo sprzedawany był przez firmę Mattel. W późniejszym etapie dystrybucji nowsze modele urządzenia dystrybuowało już bezpośrednio samo Nintendo. W wyniku rozłamu dystrybucyjnego Europa podzielona została na dwa podregiony – PAL A i PAL B. Konsole z regionu A nie odtwarzały gier z regionu B i vice versa.

Nintendo Entertainment System nie doczekało się niestety polskiej premiery. Większość NES-ów dostępnych na rodzimym rynku to importowane konsole niemieckie. Niszę na produkt Nintendo wykorzystały za to firmy tworzące nieautoryzowane kopie tych urządzeń. Popularną alternatywą dla polskich graczy stał się tajski „Pegasus”, importowany od 1992 roku przez firmę BobMark. Niedługo potem rynek zalały dziesiątki innych kopii urządzenia opartych o podobne podzespoły.

NES nie zdobył w Europie takiej popularności jak w Stanach Zjednoczonych. Wyparty został przez urządzenia Segi i komputery domowe. Polska stała się jednak niespodziewanym bastionem nieautoryzowanych kopii gier i konsol Nintendo. Utrudniony dostęp do urządzeń konkurencji spowodował, że „Pegasus” stał się tu niejako synonimem NES-a.

Specyfikacja

Media:
Kartridż ROM „Game Pak”
(8KiB – 1MiB)

CPU:
8-bit Ricoh 2A03 (MOS 6502)

RAM:
2048 bajtów

Rozdzielczość:
256×240

Wyjścia wideo:
NES: Złącze RF, RCA
NES-101: Złącze RF

Blokada regionalna:
NES: Tak (10NES lockout chip)
NES-101: Nie

Konsola NES

Linia czasu NES

1977:
Color TV-Game – pierwsza konsola domowa Nintendo

1983:
Japońska premiera konsoli Famicom

1983:
Zapaść amerykańskiego rynku gier wideo

1984:
Koncept „Nintendo AVS”

1985:
Prezentacja amerykańskiej wersji „Famicoma”

1986:
Oficjalna premiera konsoli NES w USA

1986-1987:
Europejska premiera konsoli NES

1990:
Powstaje Nintendo of Europe

1993:
Premiera konsoli NES-101

1994:
Premiera ostatniej gry na NES-a

1995:
Koniec wsparcia dla konsoli NES

2003:
Koniec wsparcia dla konsoli Famicom

Gry na NES-a

Battletoads & Double Dragon: The Ultimate Team, 1993, Rare

Historia Produktu

Powstałe w 1889 roku Nintendo nie zajmowało się pierwotnie produkcją konsol i gier wideo, a kart do japońskiej gry karcianej hanafuda. W latach 60. XX wieku zainteresowanie produktami tego typu spadło, zmuszając firmę do rozszerzenia swojej działalności. Pierwsze eksperymenty z grami wideo w postaci dystrybucji automatów do gier i produkcji autorskich konsol przenośnych „Game & Watch” spotkały się z pozytywnym odzewem nabywców, co zachęciło przedstawicieli firmy do skupienia się na tym ekspresowo rozwijającym się rynku.

Pierwszymi domowymi konsolami Nintendo była seria prymitywnych urządzeń nazwanych „Color TV-Game”. Sprzedawano je wyłącznie w Japonii w latach 1977-1980 i zawierały tylko jedną grę w kilku wariacjach, bez możliwości jej zmiany.

Przełomem i produktem, który zdefiniował Nintendo jako producenta konsol, był jednak „Family Computer” (Domowy Komputer), który trafił do sprzedaży w 1983 roku. „Famicom”, jak nazywano go w skrócie, był bezpośrednim pierwowzorem konsoli NES. Posiadał wejście na kartridże, gniazdo umożliwiające rozszerzenie urządzenia o dodatkowe funkcje i szereg innowacyjnych rozwiązań w tym mikrofon wbudowany w kontroler dla gracza.

Firma chciała również wypuszczenia Famicoma na Zachodzie, ale jej plany pokrzyżowane zostały przez amerykańską zapaść rynku gier wideo. Stany Zjednoczone zalewane były przez kolejne konsole i gry na nie produkowane przez nowopowstające firmy zwabione sukcesem pionierów tej gałęzi gospodarki. W efekcie dochodziło do kuriozalnych sytuacji, w których powstawało więcej gier (często wątpliwej jakości) niż istniało w obiegu konsol do ich odtwarzania. W wyniku przesytu doszło do załamania rynku i gigantycznego spadku zainteresowania samymi grami.

Pewnym było, że Famicom w swojej aktualnej formie nie mógł trafić do sprzedaży w Ameryce. Dlatego też zadecydowano o dostosowaniu go do potrzeb zachodniego gracza. W ciągu kolejnych kilku lat pojawiło się wiele konceptów na „zamerykanizowanie” urządzenia. „Nintendo Advanced Video System” (Zaawansowany System Wideo Nintendo), jak chciano wówczas nazwać sprzęt, miał konkurować z komputerami domowymi i mógł trafić do sprzedaży z klawiaturą, bezprzewodowym joystickiem czy odtwarzaczem taśm danych. Wszystkie te pomysły zostały jednak porzucone. Rozważano nawet kolaborację z firmą Atari, która nigdy nie doszła do skutku.

Ostateczną wersję nowego projektu urządzenia zaprezentowano w czerwcu 1985 roku na targach Consumer Electronics Show. Pierwsze sztuki konsoli, pod sfinalizowaną już nazwą „Nintendo Entertainment System” (System Rozrywkowy Nintendo), trafiły testowo do sprzedaży w Nowym Jorku 18 października 1985. Pełnoprawna premiera urządzenia nastąpiła w lutym 1986.

„NES” sprzedawany był w Stanach jako „zaawansowane technologicznie urządzenie multimedialne”. Pogodna czerwono-kremowa obudowa jego japońskiego odpowiednika zastąpiona została szarym, bryłowatym plastikiem, by lepiej wpasować się do poważnego, amerykańskiego mieszkania. Pierwsze modele urządzenia sprzedawane były z akcesorium „R.O.B.” (patrz: sekcja poniżej), który miał utwierdzać nabywców w przekonaniu, że kupują coś więcej niż „zabawka dla dzieci”.

Ponieważ urządzenie miało aż trzy lata opóźnienia względem swojego japońskiego protoplasty, sfinalizowana wersja urządzenia wypuszczona została niezwykle pospiesznie. Aby zdążyć z produkcją odpowiedniej liczby kartridżów do gier, Nintendo zdecydowało się na rozebranie części japońskich cartów i przepakowanie ich do amerykańskich pudełek z konwerterem umożliwiającym odtwarzanie japońskich gier na zachodnich systemach.

Popularność NES-a w Stanach Zjednoczonych zaskoczyła wszystkich. Umierający rynek gier wideo został zrewitalizowany, a konsola Nintendo stała się gigantycznym hitem, królując w czołówkach najchętniej kupowanych świątecznych prezentów. Wedle informacji magazynu „Computer Gaming World” (wyd. 77, grudzień 1990) w 1990 roku konsola Nintendo Entertainment System znajdowała się już w co trzecim amerykańskim domu. NES pokonał w ten sposób swoich największych konkurentów – komputery domowe, które w tym samym czasie uzyskały łącznie jedynie 23% penetracji rynku.

Amerykański sukces japońskiej konsoli spowodował również, że Nintendo zaczęło interesować się Europą. Tu jednak dużą popularnością cieszyły się już urządzenia Segi oraz komputery osobiste. Podbój stabilnego rynku europejskiego okazał się dla firmy wyzwaniem dużo trudniejszym. Sprawę komplikowała również liczba krajów, na które składa się Europa i ich zróżnicowane legislacje i umowy dystrybucyjne. Nintendo zdecydowało się więc początkowo na rozdysponowanie praw do zachodnioeuropejskiej dystrybucji między kilka firm. Bezpośrednią kontrolę nad rynkiem europejskim przejęła dopiero we wczesnych latach 90., po założeniu europejskiego oddziału firmy. NES nigdy nie został oficjalnie wydany w Polsce.

Mimo swojej niezwykłej popularności konsola Nintendo nie była urządzeniem idealnym. Poziomy mechanizm ładowania katridżów potrafił szybko się zużywać, powodując, że wraz z użytkowaniem konsole miewały coraz większe problemy z odczytywaniem gier. NES posiadał również wbudowany system zabezpieczeń przed uruchamianiem gier pirackich i z innych regionów. Ten jednak również stwarzał problemy, blokując czasem dostęp do autoryzowanych kartridżów.

Pod koniec oficjalnego wsparcia dla konsoli, w 1993 roku, Nintendo zdecydowało więc na wypuszczenie mniejszego, modelu poprawionego – NES-101 – który zmieniał system podajnika „Game Paków” na pionowy i nie zawierał problematycznego czipu blokującego. Nowa wersja konsoli była tańsza, lższejsza i potrafiła odtwarzać gry ze wszystkich regionów świata. W odpowiedzi na wyniki badania rynku usunięto z niej za to kompozytowe wyjścia wideo, pozostawiając jedynie złącze RF, co pozwoliło na dalsze obniżenie kosztów produkcji. Ten model urządzenia sprzedawany był wyłącznie w USA.

Następcą NES-a był wydany w 1990 roku Super Nintendo Entertainment System (Super Famicom w Japonii).

NES w wersji... NES?

Pewne europejskie modele konsoli NES zawieraja enigmatyczny nadruk „Nintendo Entertainment System NES Version” (wersja NES) na froncie urzadzenia. W krajach, w których dystrybucja zajmowala sie firma Mattel zadecydowano o zastosowaniu blokady regionalnej innej niz w pozostalych czesciach kontynentu. Gry na konsole „europejskie” nie wspólpracowalyby wiec z konsolami Mattela. Dla oznaczenia takich konsol nadrukowywano na nich napis „Mattel Version”. W pózniejszych latach, gdy obowiazki dystrybutora przejete zostaly przez Nintendo, nadruk na konsolach zmieniony zostal na „NES Version”, by zachowac oznaczenie, usuwajac jednoczesnie nazwe poprzedniego dystrybutora.


Game Paki - gry na NES-a

Gry na konsolę Nintendo Entertainment System rozprowadzane były na prostokątnych, szarych kartridżach nazywanych oficjalnie „Game Pakami”. W plastikowej obudowie znajdowała się pamięć ROM, na której trwale zapisane były dane aplikacji. Wykorzystanie takiego medium miało wiele zalet względem stosowanych ówcześnie alternatywnych nośników. Brak elementów mechanicznych oznaczał niemal natychmiastowy dostęp do danych gry bez konieczności kopiowania ich z odtwarzanej kasety czy odczytywanej dyskietki, skracając czas ładowania programów do zera.

„Game Paki” były jednocześnie formą kart rozszerzeń – drukowanymi obwodami zawierającymi układy scalone. Po wpięciu do NES-a kartridże stawały się tymczasowo integralną częścią urządzenia, a nie prymitywnym nośnikiem. Dzięki temu mogły zawierać również dodatkowe moduły, w tym moduły pamięci zwiększające potencjał urządzenia. W ten sposób działała również blokada regionalna konsoli. Pierwotny model konsoli NES uruchamiał tylko gry, które identyfikowały się z konsolą za pomocą odpowiedniego, wbudowanego w architekturę kartridża „klucza”.

Wykorzystanie kartridżów miało również swoje wady – nie potrafiły one zapisywać danych, co uniemożliwiało zapisywanie postępu w grach (sama konsola również nie posiadała takiej możliwości). Modularna natura „Game Paków” pozwoliła jednak twórcom obejść ten problem. Z pomocą wbudowanej w kartridż baterii możliwe było długotrwałe przechowywanie informacji o grze w pamięci tymczasowej, co umożliwiało zapisywanie postępu zabawy na czas życia takiej baterii (~5-10 lat).

Pierwszą konsolową grą w historii z możliwością trwałego zapisu była The Legend of Zelda.

W latach oficjalnej dystrybucji konsoli NES (1985-1995) wydano ponad 1 300 licencjonowanych gier na to urządzenie.

Magia ośmiu bitów

NES nazywany jest konsolą „ośmiobitową”. Choć termin ten odnosić się może do wielu elementów specyfikacji urządzenia i w wielu przypadkach liczba bitów podawana jest wyłącznie jako element marketingowy, w przypadku Nintendo Entertainment System dotyczy ona architektury procesora urządzenia. Konsola ta, podobnie jak Famicom, oparta była o ośmiobitowy procesor. Współcześnie jednak termin ten używany jest często, by zdefiniować specyficzny styl graficzny oferowany przez konsole tej epoki.

Pod względem nomenklatury NES nie był graficznie systemem ośmiobitowym. Palety kolorów systemu mogły wykorzystać maksymalnie do 52 barw jednocześnie (ośmiobitowa głębia kolorów to 256 barw). Konsola pozwalała na wyświetlanie grafiki wyłącznie w trybie 2D. Wszelkie elementy pierwszoplanowe wyświetlane na ekranie składały się z „kafelków” (ang. tiles) o rozmiarach 8×8 pikseli. Te łączone były ze sobą na ekranie, tworząc obiekty o większych rozmiarach nazywane „duszkami” (ang. sprite). Specjalny tryb umożliwiał również traktowanie dwóch przyległych do siebie kafelków jako jedną całość, tym samym symulując kafelki o wymiarach 8×16. Postać głównego bohatera w popularnej grze Super Mario Bros. składała się więc z szeregu mniejszych „kafelków”, które potem składane były przez grę w większego „duszka” i kolorowane odpowiednią paletą.

Elementy Mario z gry Super Mario Bros.

Osobno wyświetlane były tła, które pozwalały na większą dowolność kosztem ograniczeń w ich manipulacji.

NES umożliwiał lustrzane odwracanie „sprite’ów”, co pozwalało postaciom w grach na obrót bez konieczności używania oddzielnych grafik do poruszania się w lewo i w prawo. Nie istniała za to możliwość obracania grafik wokół własnej osi, ich skalowania czy nadawania im półprzezroczystości. Te ograniczenia w sposobie wyświetlania obrazu powodowały, że gry na konsolę Nintendo reprezentowały sobą często bardzo specyficzny styl obrazu oparty o wyraźnie „prostokątne” proporcje obiektów, charakterystyczne mieszanie barw i jednolity rodzaj ich prezentacji, szczególnie widoczny w grach platformowych.

Oprogramowanie na NES-a było więc rozpoznawalne dla wprawnego oka na podstawie jego wyglądu, co przyczyniło się do rozpropagowania wizerunku „ośmiobitowej” gry we współczesnym rozumieniu.

Najlepsi z najlepszych

Oto lista najlepiej sprzedających się gier na konsole NES i Famicom

  1. Super Mario Bros. – 40,24 mln
  2. Super Mario Bros. 3 – 18 mln
  3. Super Mario Bros. 2 – 10 mln
  4. Tetris – 8 mln
  5. The Legend of Zelda – 6,51 mln
  6. Zelda II: The Adventure of Link – 4,38 mln
  7. Teenage Mutant Ninja Turtles – 4 mln
  8. Dragon Warrior III – 3,8 mln
  9. Dragon Warrior IV – 3,1 mln
  10. Metroid – 2,73 mln

Zródlo: Wikipedia

Zagraj

Opcje:

Wybierz grę z listy, by rozpocząć! Płynność rozgrywki zależna będzie od mocy obliczeniowej używanego komputera. Wykorzystane gry udostępnione zostały na darmowych licencjach pozwalających na ich użycie w ramach muzeum. Uruchomiona gra:
Alter Ego (2011).

Sterowanie:
Start: Enter
Select: Spacja
Teleport: Z lub X
Strzałki: Poruszanie postaciami
Uruchomiona gra:
Thwaite (2010).
© 2010 Damian Yerrick
Gra dostępna na darmowej licencji GPL.

Sterowanie:
Start (pauza): Enter
Select: Spacja
Lewy pocisk: X
Prawy pocisk: Z
Uruchomiona gra:
Concentration Room (2010).
© 2010 Damian Yerrick
Gra dostępna na darmowej licencji GPL.

Sterowanie:
Start (pauza): Enter
Select: Spacja
Zmiana karty: X
Obrót karty: Z
Uruchomiona gra:
LJ65 (2010).
© 2009 Damian Yerrick
Gra dostępna na darmowej licencji GPL.

Sterowanie:
Start: Enter
Select: Spacja
A (obrót klocka): X
B (obrót klocka): Z

Specjalne oprogramowanie umożliwia współczesnym komputerom na wierne naśladowanie sposobu działania dawnych urządzeń.
Proces taki nazywamy "emulacją". Powyżej znajduje się emulator konsoli NES, który umożliwia przetestowanie przykładowego oprogramowania dla konsoli bezpośrednio w oknie przeglądarki!

Gry na NES-a

Arkanoid, 1986, Taito


Contra, 1987, Konami


Super Mario Bros., 1985, Nintendo


Poniżej: Zastosowanie Zappera w grze Duck Hunt (1984, Nintendo). Moment aktywacji sensora został spowolniony dziesięciokrotnie.

NES Zapper - pistolet świetlny

Jednym z najpopularniejszych akcesoriów dla konsoli NES był pistolet świetlny „NES Zapper”. Urządzenie to posiadało wbudowany w lufę czujnik wykrywający natężenie światła. Korzystało się z niego, celując w wybrany punkt na ekranie i wciskając spust, symulując w ten sposób użycie broni. „Wystrzał” wysyłał informację o oddaniu strzału do konsoli, która reagowała, zaciemniając ekran na ułamek sekundy (około 2 klatki) i zastępując cel na ekranie białym prostokątem. Jeżeli biały prostokąt pokrywał się z sensorem światła pistoletu, kontroler zaliczał trafienie (patrz: grafika po lewej).

Technologia wykorzystywana przez pistolety świetlne sprawdza się najlepiej przy użyciu analogowych telewizorów kineskopowych. Współczesne cyfrowe odbiorniki, wykorzystujące m.in. technologię LCD, wprowadzają drobne opóźnienie wynikające z konieczności przetworzenia wyświetlanego obrazu. Z uwagi na różnice w synchronizacji obraz wyświetlający się na ekranie nie pokrywa się z momentem aktywacji spustu, przez co „Zapper” nie może zarejestrować trafienia.

Ze względu na swój specyficzny sposób działania akcesorium to bardzo łatwo dawało się oszukać w niekórych z gier, celując w źródło światła, na przykład żarówkę. Każdy strzał był rejestrowany wówczas jako trafienie. Nowsze gry uniemożliwiają oszukiwanie wymagając od pistoletu, by przed momentem trafienia wykrył również pustą, czarną klatkę kontrolną.

„NES Zapper” dołączano do niektórych zestawów konsoli wraz z grą „Duck Hunt”. Był również dostępny w sprzedaży detalicznej. W trakcie cyklu produkcyjnego konsoli wydano około 35 gier wykorzystujących pistolet świetlny.

Robot R.O.B.

W momencie wprowadzenia NES-a na rynek amerykański, konsole nie cieszyły się zbyt dobrą opinią w związku z wielkim krachem gier wideo w roku 1983. Aby zareklamować urządzenie jako produkt dojrzały, nowatorski i zaawansowany technologicznie, firma Nintendo zadecydowała o dołączenie do konsoli specjalnego akcesorium – robota R.O.B. (Robotic Operating Buddy, pol. Robotyczny Towarzysz Operacyjny).

R.O.B. współpracował z wyłącznie dwoma grami – „Gyromite” oraz „Stack-Up”. Jego zasada działania była podobna do Zappera – oczy robota wyposażone zostały w sensory światła, które odczytywały błyski światła telewizora. Jednak w przeciwieństwie do pistoletu robot nie był bezpośrednio podłączony do konsoli. Zamiast tego zastępował drugiego gracza, „trzymając” jego kontroler i wykonując odpowiednie polecenia napływające z ekranu. Zasilany był czterema bateriami AA.

Robot R.O.B. nazywany był „koniem trojańskim” Nintendo. Urządzeniem, które wzbudziło zainteresowanie konsolą, a następnie zostało porzucone, gdy wykonało swoje zadanie. R.O.B. wykorzystywany był wyłącznie w dwóch grach dołączanych do niego w zestawie.

Treść tej strony udostępniona jest na licencji Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne-Na tych samych warunkach 3.0 Polska.

Strona powstała w oparciu o środki własne projektu Wirtualnego Muzeum Gier Wideo arhn.eu.
Fotografia pomocnicza: Evan-Amos, The Vanamo Online Game Museum.
Korekta tekstu: Viatoro
Emulację napędza: CycloaJS

Lost Password

Zaloguj się na arhn.eu